.png)
ترمینولوژی
.png)
حرف ب
بینه داخل
رک. بینه خارج
بینه شرعیه
(فقه) اصطلاح تفصیلی ((بینه)) است (رک. بینه) ماده 247آئین دادرسی کیفری.
بینه ملک
(فقه) شهودی که مستند شهادت آنان علم به مالکیت مشهودله باشد (نه علم به ید و تصرف او) مانند آنکه شاهد درحین عقد حاضر باشد و عم حاصل کند که مشهود له مال مورد دعوی را ازطرف خود خریداری کرده است.
بینه ید
(فقه) هرگاه مستند شهادت شهود، ید مشهودله باشد آن بینه را بینه ید گویند.
(نصف) بینه
رک. بینه
بیوتات
(اصطلاح اداری دوره صفوی) در درون محوطه قصر شاه عمارات متعدد که هریک محل یکنوع کاربود. (بهمین جهت آنها را کارخانه های شاه وکارخانه های سلطنت می نامیدند) وجود داشت مانند خزانه و قورخانه وملبوسات وهنر (یعنی کتابخانه ونقاشخانه) وغیره هرکارخانه تحت نظر یک رئیس که صاحب جمع نامیده می شد ویک مشرف (بازرس) اداره می شد مجموع این کارخانه ها را بیوتات یا بیوتات سلطنتی میگفتند.
بیوتات سلطنتی
رک. بیوتات
بیوه
زنی که شوهرش مرده باشد.
باران مؤثر
عبارت است از بخشی از بارندگی ماهانه که در طول فصل زراعی نازل میشود و به مصرف تبخیر و تعرق گیاه میرسد و از خالص نیاز آبی گیاه میکاهد و مقدار آن به صورت حجم آب ماهانه قابل محاسبه است. (ماده 24 (2-1) آییننامه اجرایی بهینهسازی مصرف آب کشاورزی مصوب 11/6/1375 هیأت وزیران)
بارگیری و تخلیه
بارگیری به طور معمول از زمانی شروع میشود که چنگال جرثقیل باری را که فرستنده آماده بارگیری کرده است به منظور بارگیری در کشتی از اسکله یا بارانداز یا وسایل باربـری که بدیـن منظـور مورد استفاده قرار گیرد گرفته و بلند نماید و تخلیه زمانی خاتمه مییابد که چنگال جرثقیل بار را در اسکله یا بارانداز یا وسایل باربری که بدین منظور مورد استفاده قرار گرفته فرود آورد. (بند 9 ماده 52 از قانون دریایی مصوب 29/6/1343)
بارنامه
سندی است مبین مالکیت کالا که حمل کننده یا نماینده وی پس از وصول کالا صادر مینماید و حاکی از حمل کالای معینی از یک نقطه (مبدا حمل) به نقطه دیگر (مقصد حمل) با وسیله حمل مورد توافق (کشتی، کامیون، قطار و هواپیما یا ترکیبی از آنها) در محل مقابل کرایه حمل معین میباشد. (بند ج ماده 1 از آییننامه اجرایی قانون حمل و نقل و عبور کالاهای خارجی از قلمرو جمهوری اسلامی ایران مصوب 18/5/1377 هیأت وزیران) بار (دریایی): بار شامل هرگونه محموله اعم از اموال و اشیا و هر کالای دیگری میباشد به استثنا حیوانات زنده و بارهایی که بر طبق مفاد قرارداد باربری باید روی عرشه کشتی حمل گردد و عملاً هم بدین ترتیب حمل شده باشد. (بند 3 ماده 52 از قانون دریایی مصوب 29/6/1343)
بارنامه بینالمللی
بارنامه بینالمللی موضوع این قانون عبارت است از سند کاشف از حقوق مالکیت که طرح آن توسط وزارت راه و ترابری تهیه و از طریق وزارت امور اقتصادی و دارایی چاپ و پس از وصول حق تمبر به میزان 250 ریال به موجب حواله وزارت راه و ترابری در اختیار شرکتهای مجاز حمل و نقل جادهای بینالمللی قرار خواهد گرفت. (ماده 3 از قانون الزام شرکتها و مؤسسات ترابری جادهای به استفاده از صورت وضعیت مسافری و بارنامه مصوب 31/2/1368)
بارنامه داخلی
بارنامه داخلی موضوع این قانون عبارت است از سند کاشف از حقوق مالکیت که طرح آن توسط وزارت راه و ترابری تهیه و از طریق وزارت امور اقتصادی و دارایی چاپ و پس از وصول حق تمبر به میزان 100 ریال به موجب حواله وزارت راه و ترابری در اختیار شرکتها و مؤسسات مجاز حمل و نقل جادهای داخلی کالا جهت جابهجایی محمولات بین شهرهای کشور قرار خواهد گرفت. (ماده 2 از قانون الزام شرکتها و مؤسسات ترابری جادهای به استفاده از صورت وضعیت مسافری و بارنامه مصوب 31/2/1368)
بارنامه دریایی
بارنامه دریایی سندی است که مشخصات کامل بار در آن قید و توسط فرمانده کشتی یا کسی که از طرف او برای این منظور تعیین شده امضا گردد و به موجب آن تعهد شود بار توسط کشتی به مقصد حمل و به تحویل گیرنده داده شود. بارنامه دریایی یا اسناد مشابه آن به منزله رسید دریافت بار است. (بند 7 ماده 52 از قانون دریایی مصوب 29/6/1343)
بازجو
کسی است که بعد از کشف کالای قاچاق جهت تکمیل پرونده اقدام نماید. در صورتی که ادامه بازجویی منجر به کشفیات جدید یا اعتراف در ارتباط با مال از بین رفته شود و صورت جلسه ثانوی تنظیم و پیوست صورت جلسه بدوی کشف میگردد و شخص بازجو در این مرحله به عنوان کاشف محسوب میشود. (ماده 1 آییننامه اجرایی قانون نحوه اعمال تعزیرات حکومتی راجع به قاچاق کالا و ارز مصوب 31/2/1374 هیأت وزیران)
بازداشت (پرسنل
وضع پرسنلی است که به موجب قرارهای صادره از مراجع ذیصلاح قضایی تا صدور حکم قطعی در توقیف به سر برده یا برابر مقررات انضباطی در بازداشتگاه یا محل خدمتی تحت نظر باشند. (ماده 106 قانون مقررات استخدامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مصوب 21/7/1370)
بازرسی کل کشور
براساس حق نظارت قوه قضاییه نسبت به حسن جریان امور واجرای صحیح قوانین در دستگاههای اداری، سازمانی به نام «سازمان بازرسی کل کشور» زیر نظر رئیس قوه قضاییه تشکیل میگردد. حدود اختیارات و وظایف این سازمان را قانون تعیین مینماید. (اصل یکصد و هفتاد و چهارم قانون اساسی)
بازرگان
بازرگان به کسانی اطلاق میشود که دارای دفاتر پلمب شده بوده و در اتاق بازرگانی محل ثبتنام نموده و کارت بازرگانی دریافت کرده باشد و به هر نوع معاملات تجاری اعم از واردات و صادرات و خرید و فروش کالاها و تهیه و فروش مواد صنعتی و معدنی و تبدیل مواد خام و هر نوع عمل دیگری که عرفاً تجاری شناخته میشود اشتغال ورزند ملاک تشخیص درآمد بازرگانان اظهارنامهای است که متکی به دفاتر قانونی آنها میباشد. (ماده 7 از قانون مالیات بردرآمد مصوب 10/5/1334)
بازنشستگی
بازنشستگی عبارت است از عدم اشتغال بیمه شده به کار به سبب رسیدن به سن بازنشستگی مقرر در این قانون. (بند 15 ماده 2 از قانون تأمین اجتماعی مصوب 3/4/1354)
بازنشستگی
وضع افسران و کارمندانی است که طبق مقررات فصل ششم این قانون بازنشسته شوند. (بند الف ماده 15 از قانون استخدام نیروهای مسلح مصوب 30/4/1336)