.png)
ترمینولوژی
.png)
حرف ح
حداکثر وزن (هواپیما)
منظور حداکثر وزن مجاز هواپیما هنگام بلند شدن است Weight Maximum take off که در گواهینامه معتبر صلاحیت پرواز هواپیما ذکر شده و چنانچه چنین گواهینامهای در دسترس نباشد حداکثر وزن مجاز هواپیما همان است که در نشریه سازنده هواپیما درج گردیده است. (مقدمه تعرفه جدید عوارض فرود و توقف هواپیما و سایر خدمات فرودگاهی و عوارض مربوط به گواهینامههای فنی و هواپیماها و کارکنان پرواز مصوب 1/7/1346)
حدود
حدود، مجازاتهایی است که مقدار و کیفیت آنها در شرع تعیین شده است. (ماده 8 قانون راجع به مجازات اسلامی مصوب 21/7/1361)
حدود راه آهن
حدود ایستگاه راه آهن عبارت است از محوطهای که مورد نیاز راه آهن بوده و براساس نقشههای مصوب راهآهن قانوناً به تصرف و تملک راه آهن درآمده باشد و بهوسیله علائم مخصوص از طرف راه آهن مشخص میشود. (تبصره ماده 11 قانون ایمنی راهها و راه آهن مصوب 7/4/1349)
حدود صنفی
حداقل فاصلهای است بین دو محل کسب مشابه فرد یا افراد صنفی، با توجه به نوع فعالیت کسبی هر یک از آنها. (ماده 7 لایحه قانونی راجع به اجازه اجرای اصلاحاتی که توسط هیأت عالی نظارت در قانون نظام صنفی و اصلاحیههای آن به عمل آمده است مصوب 13/4/1359 شورای انقلاب)
حدود صنفی
حداقل فاصلهای است بین دو محل کسب مشابه فرد یا افراد صنفی با توجه به نوع فعالیت کسبی هر یک از آنها. (ماده 8 قانون نظام صنفی مصوب 16/3/1350)
حرز
حرز عبارت است از محل نگهداری مال به منظور حفظ از دستبرد. (تبصره 1 ماده 198 لایحه مجازات اسلامی مصوب 7/9/1370 مجمع تشخیص مصلحت نظام)
حرز
حرز عبارت است از محلی که مال در آن بهمنظور دور بودن از انظار و دستبرد نگهداری میشود. (تبصره بند 10 ماده 213 از قانون حدود و قصاص و مقررات آن مصوب 3/6/1361)
حرفه
حرفه عبارت است از مجموعه تواناییهایی که مهارتهای لازم برای انجام شغل معینی را فراهم آورد. (بند الف ماده 4 از آییننامه نحوه تشکیل و اداره آموزشگاههای آزاد فنی و حرفهای مصوب 2/8/1363 هیأت وزیران)
حرفه مهندسی معدن
منظور حرفههای مهندسی و کارشناسی و کاردانی مرتبط با فعالیتهای معدنی است. (ماده 1 قانون نظام مهندسی معدن مصوب 25/11/1379)
حروفچینی
حروفچینی به کارگاهی اطلاق میشود که در آن به وسیله چیدن حروف، مطالب، به طریق دستی و ماشینی برای چاپ مورد استفاده قرار گیرد. (ماده 3 آییننامه تأسیس چاپخانه وگراورسازی مصوب 27/12/1358 شورای انقلاب)
حریم
حریم، قسمتی از اراضی ساحلی یا مستحدث است که یک طرف آن متصل به آب دریا یا دریاچه یا خلیج یا تالاب باشد. (بند د ماده 1 قانون اراضی مستحدث و ساحلی مصوب 29/4/1354
حریم
حریم مقداری از اراضی اطراف ملک و قنات و نهر و امثال آن است که برای کمال انتفاع از آن ضرورت دارد. (ماده 136 قانون مدنی)
حریم
آن قسمت از اراضی اطراف رودخانه، نهر یا مسیل است که به عنوان حق ارتفاق برای کمال انتفاع و یا حفاظت تأسیسات احداثی لازم میباشد و بلافاصله پس از بستر قرار دارد. (بند 12 آییننامه اجرایی قانون حفظ و تثبیت کناره و بستر رودخانههای مرزی مصوب 18/12/1363 هیأت وزیران)
حریم
حریم آن قسمت از اراضی اطراف رودخانه، مسیل، نهر طبیعی یا سنتی، مرداب و برکه طبیعی است که بلافاصله پس از بستر قرار دارد و بهعنوان حق ارتفاق برای کمال انتفاع و حفاظت آنها لازم است و طبق مقررات این آییننامه توسط وزارت نیرو یا شرکتهای آب منطقهای تعیین میگردد. حریم انهار طبیعی یا رودخانهها اعم از اینکه آب دائم یا فصلی داشته باشند، از یک تا بیست متر خواهد بود که حسب مورد با توجه به وضع رودخانهیا نهر طبیعی یا مسیل از هر طرف بستر به وسیله وزارت نیرو تعیین میگردد. (از بند خ ماده 1 آییننامه مربوط به بستر و حریم رودخانهها، انهار، مسیلها، مردابها، برکههای طبیعی و شبکههای آبرسانی، آبیاری و زهکشی مصوب 11/8/1379هیأت وزیران
حریم اراضی
حریم اراضی عبارت است از مقدار زمینی که در اطراف و جوانب اراضی احیا شده (تأسیسات، ده و غیره) مورد نیاز عادی استفاده از اراضی احیا شده باشد و مقدار آن به تناسب عنوان، ذویالحریم متفاوت است. (بند 12 ماده 1 آییننامه اجرایی لایحه قانونی اصلاح لایحه قانونی واگذاری و احیا اراضی در حکومت جمهوری اسلامی ایران مصوب 31/2/1359 شورای انقلاب)
حریم راه آهن
حریم راه آهن عبارت از 17 متر فاصله به هر یک از دو طرف محور خط میباشد. (از ماده 13 قانون کیفر بزههای مربوط به راه آهن مصوب 31/01/1320)
حزب
حزب، جمعیت، انجمن، سازمان سیاسی و امثال آنها تشکیلاتی است که دارای مرامنامه و اساسنامه بوده و توسط یک گروه اشخاص حقیقی معتقد به آرمانها و مشی سیاسی معین تأسیس شده و اهداف، برنامهها و رفتار آن به صورتی به اصول اداره کشور و خطمشی کلی نظام جمهوری اسلامی ایران مربوط باشد. (ماده 1 قانون فعالیت احزاب، جمعیتها و انجمنهای سیاسی و صنفی و انجمنهای اسلامی یا اقلیتهای دینی شناخته شده مصوب 7/6/1360)
حفاظت خاک
کلیه برنامهها و عملیاتی است که جهت مبارزه با فرسایش خاک به اجرا در میآید. (بند 13 آییننامه اجرایی قانون حفظ و تثبیت کناره و بستر رودخانههای مرزی مصوب 18/12/1363 هیأت وزیران)
حفظ و تثبیت مسیر رودخانه
عبارت از کلیه اقداماتی است که مانع تغییر مسیر رودخانه میگردد. (بند 10 آییننامه اجرایی قانون حفظ و تثبیت کناره و بستر رودخانههای مرزی مصوب 18/12/1363 هیأت وزیران
حقابه
حقابه عبارت از حق مصرف آبی است که در دفاتر جزء جمع قدیم یا اسناد مالکیت یا حکم دادگاه یا مدارک قانونی دیگر قبل از تصویب این قانون برای ملک یا مالک آن تعیین شده باشد. (تبصره 1 ماده 18 قانون توزیع عادلانه آب مصوب 16/12/1361)